Casuïstiek in de inwendige geneeskunde: medische vignetten

De geneeskunde ontwikkelde zich eerst op het gebied van anamnese en lichamelijk onderzoek, later volgden laboratoriumonderzoek (van lichaamsstoffen als urine, bloed en weefsel) en beeldvorming. Urineonderzoek leidde aanvankelijk tot een diagnose door het kijken naar urine door ‘piskijkers’. Evenzo kon het bekijken van het afgetapte bloed bij aderlatingen tot een diagnose leiden. In deze tijd van hoogontwikkelde technologische kennis lijkt de kunst van het luisteren naar en bev- gen van de patiënt, het onderzoeken van de patiënt door middel van kijken (‘spot diagnosis’) op de achtergrond te raken. Eén van de gedachten achter de uitgave van dit boek is aandacht te vragen voor deze vaardigheid. Het vinden van de diagnose op basis van een goede anamnese en zorgvuldig lic- melijk onderzoek verdient immers nog steeds de grootste aandacht. Wezenlijk daarbij zijn bijvo- beeld het onderzoek van de huid, nagels, slijmvliezen, ogen en genitalia. Anders dan leken en soms ook collegae denken, zijn de anamnese en het lichamelijk onderzoek van het grootste belang voor het vinden van de diagnose. Daarna kwamen en komen het laboratoriumonderzoek en beeldvormende onderzoek, ter bevestiging of verwerping van differentiële diagnosen. De eerste ontwikkelingen in de geneeskunde zijn vooral tot stand gekomen door verwondering: een medisch onderlegd persoon kwam iets nieuws tegen wat hij nooit eerder had gezien of gelezen. ‘Iets nieuws’ontdekken kan ons ook overkomen. Dat een verschijnsel nog niet bekend is, komt echter nog maar weinig voor.